|
COĞRAFİ DURUMU : Battalgazi İlçesi; Malatya İlinin Kuzey Doğusunda, Kuzey Yarımkürede 38-39 Derecelik Doğu Meridyenleri ile 38-39 Derecelik Kuzey Paralelleri arasında yer almaktadır. Doğusu: Elazığ İli (Bugünkü Karakaya Baraj Gölü) Batısı : Akçadağ Ovası (Dilek Kasabası)Kuzeyi : Arguvan İlçesi, Tohma Çayı (Bugünkü Karakaya Baraj Gölü) Güneyi : Malatya İli Hanımın Çiftliği Kasabası, Bahçebaşı Kasabası
DAĞLAR-OVALAR-AKARSULAR :Yer şekilleri bakımından Güneydoğu Torosların devamı olan Beydağlarının çevrelediği Malatya Ovasının kuzeyinde yer almakta ve önemli bir dağı olmayıp tamamen düzlüktür. Önemli akarsuyu yoktur.
İKLİMİ : Yazları sıcak ve kurak, kışları soğuk ve kar yağışlı geçer. Yağışları Akdeniz üzerinden gelen alçak basınç sağlar. Doğu Anadolu üzerinde bulunan basınç etkisiyle alçak basıncın hareketini ağırlaştırarak devamlı yağış alır. Bununla beraber hangi mevsim olursa olsun her türlü iklim hareketine elverişlidir. Yıllık sıcaklık ortalaması 13.5 derece civarında olup en sıcak günler Haziran-Temmuz aylarında 27-30 derece olduğu görülür. En çok yağış İlkbahar ve Sonbahar aylarında yağar. Yıllık ortalama yağış miktarı 400-500 mm’yi bulmaktadır. Deniz seviyesinden yüksekliği 900 metredir.
NÜFUS : Battalgazi İlçesinin 2000 yılı Nüfus Sayımına göre İlçe Merkezinin köylerle birlikte toplam nüfusu 28.085’ dır. Nüfusun 15.154’ ü İlçe Merkezinde 12.931'i ise köylerde yaşamaktadır. Nüfusun %85’i tarım, %10’u ticaret, %5’i çeşitli işlerle uğraşmaktadır.
SOSYAL DURUM : Eskimalatya Türkler tarafından alındıktan sonra bölgeye Türk boyları yerleştirilmeye başlanmıştır. Bundan sonra hızla gelişen şehirde nüfusun büyük bir bölümü Türk ve Müslüman halktan meydana gelmiştir. 17 ve 18.y.y’larda oldukça hareketli bir şehir görünümü alan Eskimalatya 19.y.y’ın yarısına kadar bu hareketliliğini sürdürmüştür. 1838 yılında şehrin bugünkü Malatya’ya nakledilmesiyle sosyal yönden büyük bir gerileme başlamıştır. Bu durum yakın zamana kadar devam etmiştir.
İlçe kurulduktan sonra sosyal yaşantı hızla gelişmeye ve değişmeye başlamıştır. İlçemize son yıllarda diğer şehirlerden, özellikle Adıyaman ve Şanlıurfa’dan büyük ölçüde göç olmakta ve çevre illerden gelen vatandaşlar “yarıcılık usulü” ile yerleşmektedirler.
İlçe tarımsal sahaların çok olduğu geniş bir ova üzerine kurulmuştur. İlk yerleşim yeri surlar içerisinde olup, çoğunluğunu eski yapılar oluşturmaktadır. Dağınık bir yerleşmeye sahip olan İlçemiz evleri tipik köy evi niteliğindedir. Evlerin çoğunluğunun bahçe içerisinde yapılmış olması dışarıdan gelen yabancıların kiralık konut bulmasında zorluk çekmesine yol açmaktadır.
İlçemiz evlerinin yapı ortalamalarını şöyle sıralayabiliriz. Kerpiç yapılar %60’ ını, karkas yapılar %25’ini, yığma binalar %15’ini kapsamaktadır. İlçemizin tümünde elektrik sorunu tamamiyle çözümlenmiştir. İlçemiz İmar Planı 30.05.1980 tarihinden itibaren uygulanmaya konmuş olup imarlı yapılaşmaya geçilmiştir. İlçemizde içme suyu sorunu tamamen çözümlenmiştir. İlçemiz kanalizasyonu 1970 yılında yapılmış olup, günün şartlarına göre yeterli değildir. İlçemiz kanalizasyonuna ait plan, proje ve etüdleri İller Bankası Genel Müdürlüğünce Belediyemiz adına yaptırılmıştır. Bu güne kadar belediye imkanlarıyla 270 km. kanalizasyon şebekesi yapılarak hizmete sunulmuştur.
SANAYİİ DURUMU : İlçemizde küçük sanayiinin kollarıyla uğraşan her türlü esnaf vardır. Bunlar kendi bünyelerinde kendilerine ait işyerlerinde faaliyetlerini sürdürmektedirler.
İlçemiz bünyesinde iki adet kayısı kurutma ve bir adette paketleme fabrikası vardır. Fabrikaların her birinde ortalama yılda 2000 ton kayısı işlenmekte ve tamamen ihraç edilmektedir. Fabrikaların her birinde 100 İşçi çalışmaktadır. Kayısı ürünlerini değerlendirilmesinde önem arzetmektedir.
İlçemizde 1987 yılında kurularak faaliyete geçen özel sektöre ait bir adet un fabrikası vardır. Un ve kepek imalatı yapmaktadır. Günlük üretim miktarı 21 tondur. Vardiyeli olarak 24 saat açık olup, ortalama 13 işçi çalışmaktadır.
İlçemizde ayrıca ÖZNESİL Tavuk Çiftliği adı altında 1992 yılında faaliyete geçen, yılda 2.000 000 adet yumurta, 1.600.000 adet civciv kapasiteli tavuk çiftliği vardır. Günde ortalama 7 kişi çalışmaktadır.
Mormaş Mobilya Fabrikası Orman Ürünleri, Ağaç ve Mobilya işletmeciliği. Tam kapasite ile çalıştığı zaman yılda 2.500 adet yatak odası, 1.000 adet yemek odası, 1.500 adet oturma odası, 1.000 adet gardırop, 1.000 adet kitaplık, 1.000 adet sandalye 660.00 m2 pencere üretimi yapılabilir.
KOOPERATİFLER :İlçemizde 1341 sayılı Tarım Kredi Kooperatifi vardır. Kendi binasında İlçe merkezine, Hatunsuyu ve Hasırcılar Kasabaları ile 12 köyümüze hizmet vermektedir.Karakaya baraj gölünün oluşması ile Boran ve Toygar köyleri ile Hasırcılar Kasabasında, Ağılyazı, Kadıçayırı. Kuluşağı Köylerinde 2 adet su ürünleri (balıkçılık) kooperatifi vardır.
ULAŞTIRMA VE ALTYAPI DURUMU : Battalgazi İlçesinin il merkezine 8 km. uzaklıkta asfalt karayolu bağlantısı vardır. Ayrıca Hatunsuyu Kasabamızın Malatya ile direkt bağlantılı yolu vardır. Bütün köylerimizin yolu mevcut olup, ihtiyaca yeterlidir. Ağılyazı, Adagören, Meydancık ve Şişman köylerinin yolları kısmen asfalt ve kısmen stabilizedir. Diğer köy yollarımızı tamamı asfalttır. 1992 yılında Karakaya Baraj Gölü kenarında sahil yolu yapımı çalışmalarına başlanmış, 1993 yılında yapıma devam edilmiş fakat bitirilememiştir.
İlçemizin doğu-batı-güneydoğu istikametlerine giden demiryolu vardır. Türkiye’nin en uzun demiryolu köprüsü Karakaya Baraj Gölü üzerinde İlçemiz sınırları içerisindedir. 2030 metre uzunluktadır. İlçemiz merkezinde ve Kuluşağı Köyü’nde olmak üzere 2 demiryolu istasyonu vardır.
Ayrıca İlçemiz Kadıçayırı Köyü Atabey feribot iskelesi ile Elazığ İli Baskil İlçesi arasında 1 adet feribot ile baraj gölü üzerinde ulaşım sağlanmaktadır.
POSTA VE TELEKOMÜNİKASYON HİZMETLERİ:
1- İlçemizde mevcut bulunan 2753 kapasiteli otomatik santralı yeterli derecede mevcuttur.
2- Hasırcılar Kasabası santralı Levent tipi santral olup, 320 kapasiteli santral yeterlidir. Sistem kanallıdır. Fiber optik hattı çekilmiştir.
3- Hatunsuyu Kasabası santralı levent tipi santral olup 499 abonelik santral yeterlidir. Fiber optik kanalla çalışır. Yeni şebeke yapılmaktadır.
4- Kemerköprü köyünde dicle markalı otomatik sayısal santral kurulu olup 192 abonelik santral mevcuttur. Optik kanaldan çalışmaktadır.
5- Alişar köyünde dicle markalı otomatik santral kurulu olup 248 abonelik santral mevcuttur. Fiber optik kanalla çalışır.
6- Kadıçayırı köyüne levent santral kurulmuş olup, 392 abone bulunmaktadır.
7- Kuluşağı köyünde levent tipi 328 hat kapasiteli abone bunmaktadır.
SAĞLIK HİZMETLERİ : Battalgazi İlçe Merkezinde bir sağlık ocağında 5 doktor, 2 sağlık memuru, 2 çevre sağlığı teknisyeni, 6 hemşire, 8 ebe, 1 memur ve 2 hizmetli olmak üzere toplam 26 doktor personelle hizmet vermektedir.
Hasırcılar Kasabası Sağlık Ocağında 1 doktor 3 ebe , 1 hemşire, 1 sağlık memuru ve 1 hizmetli görev yapmaktadır.
Hatunsuyu Kasabası Sağlık Ocağında 2 doktor, 2 hemşire, 1 sağlık memuru, 4 ebe ve l hizmetli görev yapmaktadır.
Çolakoğlu 1 Ebe, Kuluşağı 1 Ebe, Alişar 1 Ebe, Kemerköprü ve Toygar köylerimizde birer sağlık evi mevcuttur.
MAHALLİ İDARELERİN DURUMU
BATTALGAZİ BELEDİYESİ : İlçemiz belediyesi, 1928 yılında kurularak bu güne kadar faaliyetlerini devam ettirmiştir. Belediyemiz 1000 m2’lik 3 katlı kendi binasında hizmet verme4tedir. 2004 yılı tahmini bütçesi, 4.000.000.000.000 Tl. olarak belirlenmiştir. 22 memur, 8 şoför, 1 zabıta, 5 daimi işçi, 71 geçici işçi personeli ile hizmet vermektedir. Belediyeye ait 6 yolcu otobüsü, 2 pikap, 2 kamyon, 3 traktör, 2 binek aracı, 1 greyder, 2 arazöz, 3 kepçe, 3 yarım otobüs, 2 vidanjör ve 1 Cenaze Arabası mevcut olup faal durumdadır. İlçemizin imar planı, İller Bankası Genel Müdürlüğünce hazırlanıp 30.05.1980 tarihinde Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca onaylanarak uygulamaya girmiştir.
HATUNSUYU BELEDİYESİ : Belediye Kurulmasına Dair İçişleri Bakanlığının 30.12.1988 gün ve 88-35367 sayılı kararı, 31.12.1988 gün ve 20036 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. 26.03.1989 tarihinde yapılan mahalli idareler seçiminde belediye başkanı seçilmiş olup, 17 memur, 4 geçici işçi olmak üzere toplam 22 personel ile hizmet vermektedir. 2004 yılı tahmini bütçesi, 927.000.000.000 TL olarak belirlenmiştir.1 adet binek otosu, 4 adet yolcu otobüsü, 2 kamyon, 1 Vidanjör, 1 traktör, su tankeri ve römork, 1 adet kepçe ,l ambulans, l itfaiye ile hizmet vermektedir. İçme suyu mevcut olup, halkın su sorunu bulunmamaktadır. Kanalizasyon belediye imkanlarıyla % 60 oranında bitirilmiş, halen çalışmalar devam etmektedir.
HASIRCILAR BELEDİYESİ : Belediye Kurulmasına Dair İçişleri Bakanlığının 30.12.1993 tarih ve 93/42723 sayılı kararı,31.12.1993 tarih ve 21805 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. 27.03.1994 yapılan mahalli idareler seçiminde belediye başkanı seçilmiş olup,5 memur, 16 geçici işçi olmak üzere toplam 22 personel ile hizmet vermektedir. 2004 yılı tahmini bütçesi 573.519.000.000 TL.dir.1 yolcu otobüsü ,1 binek aracı, l traktör,l yükleyici ,1 itfaiye ve 1 Kamyon ile hizmet vermektedir. Köy Hizmetlerince açılan derin kuyu sondaj ile Hüsüllüpınar ve Canbek mahallesi hariç diğer tüm merkez bu içme suyundan yararlanmaktadır. Merkezde kanalizasyon mevcuttur.
BATTALGAZİ SULAMA BİRLİĞİ :
24.06.1998 tarihinde kanalların bakım, onarım ve işletmesini Devlet Su İşlerinden devir almıştır. Birliğe Battalgazi, Hatunsuyu, Hasırcılar ve Dilek belediyeleri ile İlçemize bağlı Boran, Toygar, Kadıçayır, Kemerköprü, Alişar ile merkeze bağlı Sütlüce, Küllümağara, Topraktepe köyleri üyedir.Bakım ve işletmesini yaptığı toplam ana ve yedek kanalların uzunluğu l22.953 metredir. 2004 Yılı tahmini bütçesi 584.000.000.000.TL. dir. araç olarak l Nisan pikap , l Hidromak ve 1 Ekskavatör mevcuttur. Personel olarak l Başkan, l inşaat teknikeri, l ziraat teknisyeni, l sayman, 3 Saka Başı, l6 sulama işçisi, l şoför, 2 operatör, 5 geçici işçi ile hizmet vermektedir. Devlet Su İşlerinden alındıktan bugüne kadar başarılı çalışmalar yürütülmüş olup, bölgede örnek birlik olarak gösterilmektedir.
KÖYLERİMİZ : İlçemiz 19.06.1987 tarih ve 3392 sayılı kanunla kurulmuş olup, ilk kuruluşunda mevcut olan köylerden Karakaya Baraj Gölü’nün oluşmasıyla Adagören, Ağılyazı, Atabey, İmamoğlu, Fırat, Kösehöyük ve Meydancık köyleri sular altında kalmıştır. Bu köylerden Atabey, İmamoğlu, Fırat ve Kösehöyük köylerinin köy tüzel kişilikleri İçişleri Bakanlığınca kaldırılmıştır. Ağılyazı ve Meydancık köylerinin kuruluş çalışmaları tamamlanmıştır. Köy tüzel kişilikleri devam etmektedir.
Köylerimizin tamamında elektrik ve telefon vardır. Yalnız Adagören köyümüzde okul ve camii yoktur. Ağılyazı köyünde ise Devlet Demiryollarına ait bir binada eğitim ve öğretime devam edilmektedir. Meydancık köyümüzde camii yoktur.
Bütün köylerimizin yolu mevcut olup, ihtiyaca yeterlidir. Ağılyazı, Adagören, Meydancık ve Şişman köylerinin yolları kısmen asfalt ve kısmen stabilizedir. Diğer köy yollarımızı tamamı asfalttır.
Bağlı Bucak ve Köyler : Battalgazi ilçesine bağlı bucak ve köylerin nüfusu 12.931'dir. Adagören, Ağılyazı, Boran, Çolakoğlu, Hasırcılar, Hatunsuyu, Kemerköprü, Kuluşağı, Şişman, Toygar, Yarımcahan, Meydancık, Kadıçayır, Alişan.
Gezilebilecek Yerler :
Karakaya Barajı, Kırkgöz Mevkii, Battalgazi’ye 8 km. uzaklıktadır. Karakaya Barajının eski Sıvas yolunun kestiği mevkiidir. İl Özel İdare Müdürlüğü tarafından bir dinlenme tesisi yaptırılarak halkın hizmetine sunulmuştur. Yaz aylarında baraj gölünde yüzmek, gemi ve sal gezintileri yapmak mümkündür.
Kayserici Çeşmesi: Battalgazi’ye 1.5 km. uzaklıkta, demiryolu hattının yakınındadır. Çeşme temizliği ve soğuk suyu ile iyi bir mesire yeridir.
Battalgazi ilçesinin tarihi çok eskilere dayanır. Bundan dolayı ilçemiz açık bir müze görünümünde olup gezilecek ve görülecek yerleri hayli çoktur. Bunları kısaca belirtelim: Ulu Cami 1224 yılında Alaaddin Keykubat tarafından yaptırılmıştır. Eskimalatya Kalesi şu an çok harap bir haldedir. Silahtar Mustafa Paşa Kervansarayı 1637 yılında yapılmıştır. Musalla Namazgâhı kervan yolları üzerinde yapılan bir ibadet yeridir. Selçuklu eseri olup kitabesinde 640 Hicrî tarihini taşımak tadır. Melik Sunullah Camii, halk arasında "Vaiz Ocağı" veya "Vaiz Babâ' adıyla da anılır. Hicrî 796 yılında yapılmıştır. Toptaş Camii ile Karahan Camii 1583'te yapılmıştır. Emir Ömer Mescit ve Türbesi 1563'te yapılmıştır. Alacakapı Camii 1592'de yapılmıştır. Sütlü Minare Camii, Sahabiye'i Kübra Medresesi harap haldedir. Sıddı Zeynep Kümbeti, Kanlı Kümbet, Çingene Hanı, Hötüm Dede Minaresi, Ahmed-i Turan Türbesi, Karababa Türbesi, Edir ile Bedir Türbesi, Beş Kardeşler, Üç Kardeşler, Karahan, Seyit Gazi, Abdülvahap Gazi, Hasanbasri (Korucuk), Kırkgöz Köprüsü.
Böylesi köklü bir tarihi geçmişe sahip, çeşitli medeniyetlerin beşiği olmuş bu ilçemizde tarihi ve turistik değerlerin yeterince bakımlı olmadığı bir gerçektir. Malatya Valiliği ile ilçe belediyesinin, atalarımızın yadigârı olan bu önemli yapılara mutlaka sahip çıkmaları gerekir. Özellikle son birkaç yıldır kendi kaderi ile baş başa bırakılan Silahtar Mustafa Paşa Kervansarayı, bir şekilde özel sektör ile işbirliği yapılarak gelecek kuşaklara aktarılmalıdır.
Bunların dışında büyük bir doğal güzelliğe sahip olan ilçemizin hemen hemen her yerinde piknik yapmak mümkündür.
|